«در استخدام 80 درصد خبرنگاران وکارمندان رسانه‌ها، احکام قانون رعايت نشده است»

 

يک نظر سنجي که از سوي اتحاديه ملي ژورناليستان افغانستان انجام شده، نشان مي‌دهد که بيشتر خبرنگاران افغانستان که در رسانه‌هاي خصوصي کار مي‌کنند، از چگونگي قرار دادهاي‌کاري، برخورد مديران رسانه‌ها، عدم پرداخت امتياز‌هاي ويژه و قرار نگرفتن کاپي‌قرار دادهاي کاري‌شان رضايت ندارند.

احکام قانون در قرار دادهارعايت نشده:

يافته‌هاي اتحاديه ملي ژورناليستان افغانستان نشان مي‌دهد که در استخدام 80 درصد خبرنگاران و کارمندان رسانه‌ها احکام قانون کار و ساير اسناد تقنيني رعايت نشده و قراردادهاي کاري که با خبرنگاران و کارمندان رسانه‌ها به امضآ رسيده، برخلاف آنچه در احکام قانون کارافغانستان و ساير قوانين نافذه اين کشور ذکر شده، صورت گرفته است.

فهيم دشتي رييس اتحاديه ملي ژورناليستان افغانستان که روز يک شنبه(23سرطان) يافته‌هاي اين نظر سنجي را به خبرنگاران در کابل ارائه مي‌کرد، گفت: «در اين نظر سنجي با500 خبرنگار و کارمند رسانه‌يي در 24 ولايت افغانستان که396 تن شان مردان و 104 شان را زنان تشکيل مي‌دهند، به صورت رو در رو گفت‌وگو شده و بيشتر مصاحبه شونده‌گان از چگونگي قرار دادهاي کاري شان در رسانه‌ها ابراز نارضايتي کرده اند.»

او هم‌چنان گفت، با وجودي که از حدود يک‌نيم سال مي‌شود که مقرره طرز تاسيس و فعاليت رسانه‌هاي همه‌گاني اجرايي شده است، اما يافته‌هاي اتحاديه نشان مي‌دهد که مالکان رسانه‌هاي خصوصي در قرار دادهاي شان مواد اين مقرره را رعايت نکرده اند.

 عدم دسترسي خبرنگاران به کاپي قرار دادها:

در بخش ديگر اين تحقيق آمده است، افزون بر اين که 80 درصد رسانه‌ها در کابل و ولايت‌هاي افغانستان، قرار دادهاي کاري شان با احکام قانون کار و مقرره طرز تاسيس فعاليت رسانه‌هاي همه‌گاني مطابقت ندارد، شماري از اشتراک کننده‌گان اين نظر سنجي، گفته اند که مالکان رسانه‌ها کاپي قراردادهاي کاري را در اختيار آنان قرار نداده اند.

«30 درصد که شامل، 103 مرد و 33 زن مي‌شود، گفته اند، کاپي قرار دادها را مالکان رسانه‌ها در اختيار شان قرار نداده اند، اما 70 درصد ديگر که شامل، 290 مرد و 71 زن گفته اند، کاپي قراردادهاي کاري را از اداره‌هاي رسانه‌هاي که کار مي‌کنند به دست آورده اند.»

به اساس مقرره طرزتاسيس و فعاليت رسانه‌هاي همه‌گاني، امتياز‌هاي از قبيل مطابقت دادن قرار دادهاي کاري رسانه‌ها با کارمندان، با احکام قانون کار است.

پرداخت نشدن امتيازهاي ويژه به خبرنگاران:

خبرنگاراني که از ساحات جنگي و مناطق پرخطر گزارش تهيه مي‌کنند مطابق مقرره طرز تاسيس و فعاليت رسانه‌هاي همه‌گاني بايد براي شان امتيازهاي ويژه در نظر گرفته شود.

در ماده 98 مقرره مقرره طرز تاسيس و فعاليت رسانه‌هاي همه‌گاني آمده است؛ «خبرنگاران و هم‌کاران شان که جهت انجام پوشش خبري به ساحات جنگي توظيف مي‌شوند، در هر روز مستحق معادل دو روز معاش ماهواره مي‌شوند.»

هم‌چنان خبرنگاراني که در جريان کار کشته و يا زخمي مي‌شوند، بايد مالکان رسانه‌ها براي خانواده خبرنگاران کشته شده و براي خبرنگاراني که زخمي مي‌شوند، معاش و امتيازهاي شان را بپردازند. اما يافته‌هاي اتحاديه ژورناليستان نشان مي‌دهد که از ميان اشتراک کننده‌گان اين نظر سنجي،80 در صد شان  343مرد و 89 زن گفته اند: «اصلن از اين امتيازها برخوردار نشده اند و 47 مرد و 12 زن گفته اند که اميتازها و حقوق ويژه براي شان پرداخت شده است.»

ماده 18 مقرره طرز تاسيس و فعاليت رسانه‌هاي همه‌گاني حکم مي‌کند؛ «هرگاه کارمند رسانه در جريان کار کشته، معلول و يا مفقود مي‌شود، مطابق احکام قانون حقوق و امتيازات معلولين بازمانده‌گان شهدا و مفقودين، مستحق امتيازات مي‌شود.»

در اين نظر سنجي از شرکت کننده‌گان پرسيده شده که آيا شاهد پرداخت اکراميه از سوي اداره‌هاي رسانه‌هاي که کار مي‌کنند، به هم‌کاران شان که کشته، زخمي و يا مفقود شده اند، بوده اند يا خير؟

80 درصد اشتراک کننده‌گان که شامل، 303 مرد و 82 زن مي‌شوند، گفته اند شاهد پرداخت اکراميه از سوي اداره‌هاي شان نبوده اند، اما 93 مرد و 20 زن گفته اند که اکراميه‌هاي هم‌کاران شان از سوي اداره‌هاي که آنان کار مي‌کنند، پرداخت شده است.

در اين نظر سنجي اتحاديه ملي ژورناليستان با 500 خبر نگار و کارمند رسانه‌يي که 396 تن شان مرد و 104 تن زنان هستند، در ولايت‌هاي کابل، لوگر، ننگرهار، نورستان، هرات، سمنگان، فراه، کاپيسا، کندز، کندهار، باميان، تخار، دايکندي، غزني، غور، فارياب، ميدان وردک، ارزگان، بادغيس، بدخشان، بغلان، بلخ، هلمند و نيمروز در مورد چگونگي قراردادهاي کاري و شرايط کار در رسانه‌هاي که کار مي‌کنند، مصاحبه شده است که هشتاد در صد اشتراک کننده‌گان اين تحقيق گفته اند، احکام قانون کار در قراردادهاي شان رعايت نشده است.

 بيخبري خبرنگاران از احکام قانون کار و مقرره طرز تاسيس وفعاليت رسانههاي همهگاني:

بخشي نظر سنجي اتحاديه ملي ژورناليستان حاکي از آن است که شماري از خبرنگاران و کارمندان رسانه‌يي گفته اند که از آنچه در قانون کار افغانستان و مقرره طرز تاسيس و فعاليت رسانه‌هاي همه‌گاني در مورد شرايط کار در رسانه‌ها و هم‌چنان حقوق امتيازهاي که در اين مقرره وجود دارد، آگاهي ندارند.

آقاي دشتي مي‌گويد: «ﯾﮑﯽ از ﻣﺸﮑﻼت دﯾﮕﺮي ﮐﻪ ﺑﺮ ﺑﻨﯿﺎد ﯾﺎﻓﺘﻪﻫﺎي اﯾﻦ ﻧﻈﺮ ﺳﻨﺠﯽ، وﺿﺎﺣﺖ ﯾﺎﻓﺘﻪ، ﺑﯽ ﺧﺒﺮي ﺧﺒﺮﻧﮕﺎران و ﮐﺎرﻣﻨﺪان رﺳﺎﻧﻪﻫﺎ از ﺣﻘﻮق و اﻣﺘﯿﺎزهاي است ﮐﻪ در ﻗانون کار افغانستان و ﺳﺎﯾﺮ اﺳﻨﺎد ﺗﻘﻨﯿﻨﯽ، ﺑﺮاي ﺷﺎن ﺗﻀﻤﯿﻦ ﺷﺪه است مي‌باشد.»

او گفت که هنگامي که خبرنگاران و کارمندان رسانه‌ها از آنچه باره قراردادکاري در قانون ذکر شده آگاهي ندارند، مالکان رسانه‌ها با استفاده از اين بي‌خبري و عدم آگاهي آنان، با دست باز و خاطر آسوده قراردادها را به ميل دل خود تهيه و با کارمندان به عقد مي‌رسانند.

«از مجموع اشتراک کننده‌گان اين نظر سنجي، 23 تن شان به‌شمول، سه زن گفته اند، اصلن از امتيازهاي که در قانون کار و مقرره طرز تاسيس و فعاليت رسانه‌هاي همه‌گاني درج است، آگاهي ندارند، 93 مرد و 34 زن گفته اند، تاحدي آنچه در قانون و مقرره آمده است آگاهي دارند، 184 شرکت کننده مرد و 75 زن گفته اند، ميزان آگاهي شان در اين مورد خوب است و 119 شرکت کننده که نزديک به 22 درصد از مجموع شرکت کننده‌گان اين نظر سنجي را تشکيل مي‌دهند، گفته اند که اصلن در اين مورد آگاهي ندارند.»

 عدم پرداخت اضافه کاري و امتيازهاي تشويقي به خبرنگاران:

بر بنياد قانون کار و ديگر قوانين نافذه افغانستان، کارمندان سکتور خصوصي به‌شمول خبرنگاران و کارمندان رسانه‌يي بايد از امتيازات ويژه‌اي برخوردار باشند که از آن جمله، مي‌توان به حقوق بازنشسته‌گي، اضافه کاري، امتيازهاي تشويقي و امسال آن اشاره کرد. اما يکي از پرسش‌هاي اتحاديه ملي ژورناليستان افغانستان در اين نظر سنجي، در مورد حقوق و امتيازهاي ويژه که در قانون به پرداخت آن‌ها از سويي مالکان نهادهاي سکتور خصوصي است که از مجموع اشتراک کننده‌گان، 221 مرد و 51 زن گفته اند که حقوق شان در اين خصوص نقص شده است، اما 154 مرد و 52 زن ديگر گفته اند که از اين امتيازها در رسانه‌هاي که کار مي‌کنند، برخوردار هستند.

بدرفتاري مديران با خبرنگاران در رسانهها

بخش ديگر اين نظر سنجي در مورد برخورد مديران رسانه‌ها باخبرنگاران و کارمندان رسانه‌يي اختصاص داده شده است که شماري از اشتراک کننده‌گان از برخورد مديران شان شکايت کرده‌اند.   «از مجموع اشتراک کننده‌گان اين نظر سنجي 40 در صدشان گفته اند، از برخورد مديران شان در سانه‌هاي که کار مي‌کنند رضايت دارند، 60 درصد ديگر که شامل،223مرد و 62 زن مي‌شوند، گفته اند تاحدي رضايت نسبي دارند، بين 10 تا 12 درصد ديگر شان از برخورد مديران خود ابراز رضايت کرده اند، 21 درصد ديگر شان گفته اند که  شاهد برخوردهاي نامناسب مديران رسانه‌ها با هم‌کاران شان بوده اند، اما 20 درصد ديگر اشتراک کننده‌گان اين نظر سنجي گفته اند، در پاسخ به اين پرسش که آيا مديران شان با آنان و يا هم‌کاران شان، برخورد سليقه‌يي و تعصب آميز داشته اند و يا خير؟/ پاسخ مثبت داده اند.»

20 درصد اشتراک کننده‌گان اين نظر سنجي که شامل، 78 مرد و 21 زن مي‌شوند، در پاسخ به اين پرسش که آيا گاهي برخورد مديران شان سبب شده است که در زنده‌گي شخصي شان محدويت ايجاد شود؟ گفته اند بلي چنين مواردي را تجربه کرده اند. رﯾﯿﺲ اﺗﺤﺎدية ﻣﻠﯽ ژورﻧﺎﻟﯿﺴﺘﺎن اﻓﻐﺎﻧﺴﺘﺎن تاکيد کرد ﮐﻪ ﺑﺮ ﺑﻨﯿﺎد ﯾﺎﻓﺘﻪﻫﺎي اﯾﻦ ﻧﻈﺮ ﺳﻨﺠﯽ، ﻗﺮار اﺳﺖ اين نهاد در هماهنگي با ديگر نهادهاي صنفي خبرنگاري افغانستان، در ﺗﻔﺎﻫﻢ ﺑﺎ وزارت‌ﻫﺎي اﻃﻼﻋﺎت وﻓﺮﻫﻨﮓ و  وزارت ﮐﺎر و اﻣﻮر اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ، زمينة ﺗﻄﺒﯿﻖ اﺣﮑﺎم ﻗﺎﻧﻮن ﮐﺎر و ﻣﻘﺮرة ﻃﺮز ﺗﺄﺳﯿﺲ و ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ رﺳﺎﻧﻪﻫﺎي ﻫﻤﻪﮔﺎﻧﯽ، ﻓﺮاﻫﻢ ﺷﻮد و ﺧﺒﺮﻧﮕﺎران و ﮐﺎرﻣﻨﺪان رﺳﺎﻧﻪﻫﺎ پس از اين  از ﺣﻘﻮق و اﻣﺘﯿﺎزات ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﺷﺎن مستفيد شوند.

جاويد روستاپور

 

اشتراک گذاری:

نظر بدهید