عمران به کابل مي آيد؛

 

احمد سعيدي

عمران احمد خان پسر اکرام الله خان نيازي رهبر تحريک انصاف و  سياست‌مدار 65 ساله پاکستاني که در انتخابات اخير آن کشور از جمله 270 کرسي در پارلمان مرکزي پاکستان 116 کرسي  را از آن خود ساخته، قرار است امروز سه شنبه، به دعوت محمداشرف غني رييس جمهوري افغانستان، در رأس يک هيأت بلند رتبه دولتي به کابل بيايد. در حال حاضر که نواز شريف نخست وزير پيشين پاکستان  به دليل اختلاس و سوء استفاده از قدرت حکومتي زنداني است و به سبب بيماري قلبي از روز يک‌شنبه به اين سو در بيمارستان بستري مي‌باشد، عمران خان بزرگ‌ترين سياست‌مدار در اين کشور به حساب مي‌آيد.

عمران خان زماني بزرگ‌ترين کريکت باز در تاريخ پاکستان بود. او پس از آن که در سال 1994 ميلادي براي هميش با بازي کريکت وداع کرد، بيش‌تر اوقات خود را صرف کارهاي بشر دوستانه و مدد رسان نمود.

نخستين مرکز تخصصي مبارزه با سرطان به همت عمران، به نام مادرش “شوکت خانم” افتتاح شد.  تأسيس نخستين دانشگاه فني در منطقة فقير و روستا نشين ميانوالي در ايالات پنجاب نيز محصول فعاليت‌هاي اين دوره عمران خان است. اما آنچه سبب شد، تا او،  وارد حوزه سياست شود، سرخورده‌گي از فساد گسترده در نظام سياسي پاکستان بود که اين کريکت باز را وا داشت تا به صورت رسمي و به گونه جدي وارد ميدان سياست شود.

عمران خان در سال 1996 حزب تحريک انصاف را با وعده تحقق عدالت و مبارزه با فساد تأسيس کرد. او، که متولد خانواده‌اي از طوايف پشتون‌هاي کرک در پشاور است، با خانواده در پنجاب زنده‌گي دارد.  آموزش‌هاي ابتدايي و ثانوي را در  پاکستان به پايان رسانده و کار شناسي ارشد خود را در بخش فلسفه گرفته و در بخش سياست و اقتصاد نيز از دانشگاه آکسفورد لندن نيز ماستري دارد.

عمران خان در سال‌هاي گذشته با تلاش‌هاي خسته‌گي ناپذير، شعار «پاکستان نوين» را براي مردم اين کشور محقق ساخت.

با اين حال در انتخابات پارلماني سال 1997 که از دو حوزه لاهور و ميانوالي نامزد شده بود، نتوانست به موفقيتي دست يابد. او، تا پيش از موعد انتخابات بعدي در سال 2002 با موضع گيري‌هاي سياسي، خود را به چهره‌اي آشنا تبديل کرد. عمران خان از کودتاي نظامي جنرال  پرويز مشرف در سال 1999 با اعتقاد به اين که مشرف قادر به مبارزه با مافياي فساد است، حمايت کرد. پشتيباني او سبب شد، تا بنا به گفته خودش، مشرف پس از ورود حزب تحريک انصاف به پارلمان در انتخابات ،2002 پست نخست وزيري را به او، پيشنهاد دهد هرچند که قبول نکرده است.

در همين دوره و در سال 2007 عمران خان همراه با 85 نماينده ديگر در اعتراض به انتخابات برنامه ريزي شده رياست جمهوري اعتراض کردند و از کار خود استعفا دادند. پاسخ پرويز مشرف به اين اقدام اعلام وضعيت اضطراري در کشور و بازداشت خانه‌گي عمران خان بود، اما پس از مدتي موفق شد از اين وضعيت رهايي يابد.

عمران خان در سال 2011 با رهبري بيش از 100 هزار نفر از هواداران‌اش در لاهور، سياست‌هاي دولت را به چالش کشيد و اين تغيير را سونامي عليه احزاب حاکم ناميد.

او، موفق شد نشست‌هاي ديگري با حضور صدها هزار هوادار در کراچي برگزار کند. از آن زمان به بعد عمران خان به عنوان يک رقيب جدي براي احزاب حاکم تبديل شد.

عمران خان به عنوان يک فرد ملي گرا در سال 2012 به کاروان معترض اسلام‌آباد پيوست که خواهان توقف حملات هواپيماهاي بدون سرنشين امريکا به منطقه وزيرستان بودند.

در انتخابات سال 2013 با اشاره به همين موضوع به راي دهنده‌گان پاکستاني وعده داد کشور را از جنگ امريکا عليه تروريزم خارج کند و باني صلح درقبيله پشتون‌ها شود. حزب او، در اين دوره موفق شد 30 کرسي را در پارلمان به دست آورد، اما کمتر از چند ماه بعد عمران خان رهبري جريان اعتراضاتي را در دست گرفت که خواهان استعفاي نواز شريف و بررسي صحت انتخابات بود. در جريان اين اعتراض‌ها سه تن کشته و 155 نفر مجروح شدند. حاصل اين وضعيت هم موافقت نواز شريف با تشکيل کميسيون سه نفره تحت فرمان رييس جمهوري براي بررسي درستي انتخابات بود که به نفع شريف کار فيصله يافت هم‌چنان در ادامه روند فعاليت‌هاي سياسي خود در انتخابات اخير (2018) موفق شد به عنوان حزب پيروز با کسب بيشترين کرسي‌ وارد پارلمان شود.

عمران خان نخستين فرد در تاريخ انتخابات عمومي پاکستان است که در تمامي پنج حوزه انتخاباتي پيروز گرديده است.

شعار انتخاباتي او، مانند گذشته مبارزه با فساد بود و در جريان کارزارهاي انتخاباتي، براي شهروندان پاکستان وعده سپرد که در پنج سال آينده پنج ميليون خانه براي خانواده‌هاي کم بضاعت بسازد و ايجاد اشتغال را افزايش دهد.

در واقع عمران خان با آگاهي از تأثير وضعيت اقتصاد و فساد اداري و سياسي بر زنده‌گي ميليون‌ها شهروند پاکستاني، تمرکز خود را بر بهبود وضعيت معيشت مردم قرار داد.

پاکستان در آخرين رده‌ بندي کشورها از لحاظ فساد، در رتبه 139 قرار دارد. اين جايگاه گوياي نياز مبرم مردم پاکستان را به داشتن رهبري که براي محو فساد مبارزه کند بيشتر ساخت و عمران خان از اين فرصت استفاده کرد و شعار خود را برابر با نياز جامعه ساخت تا اين که بر اريکه قدرت تکيه زد.

با اين حال روزنامه گاردين به نقل از فاطمه بوتو، نوه ذوالفقار علي بوتو، نوشته است که عمران خان رويکرد سخت‌گيرانه‌اي در خصوص قوانين مربوط به زنان دارد و با فمينيسم مخالف است. بر بنياد گزارش اين روزنامه، عمران خان در سال 2006 عليه يک لايحه حمايت از زنان راي داد.همين عمران خان تا کنون دو خانم خود يعني جيمي فرانسوي و ريهانا پاکستاني را طلاق داده و از چند ماه به اين‌سو با خانم بشرا ازدواج نموده است.

با اين حال به نظر مي‌رسد وضعيت بد اقتصادي، موجوديت فساد در سيستم حکومت‌داري پاکستان چنان عرصه را بر مردم اين کشور تنگ کرده است که آن‌ها فارغ از نتايجي که مي‌توانست چنين لايحه‌اي براي زنان به دنبال داشته باشد، عمران خان را انتخاب کردند. از اين رو چنين ارزيابي مي‌شود که در شرايط کنوني انتظارات اکثريت جامعه پاکستان از عمران خان بسيار بالا است. لذا پنج سال پيش‌رو مي‌تواند سرنوشت آتي حزب تحريک انصاف را نيز مشخص کند، زيرا پس از 22 سال شعار مبارزه فساد اين که اين حزب قدرت عمل را يافته و هرگونه قصور نا اميدي بزرگ را بين طرف‌دارانش ايجاد خواهد کرد.

بدون ترديد عمران خان به حمايت ارتش پاکستان به قدرت رسيده و از حمايت آن‌ها برخوردار است، با در نظرداشت فشارهاي ملي و بين‌المللي اگر ارتش پاکستان تصميم گرفته باشد که ديگر در امور افغانستان مداخله نمي‌کند و از حمايت تروريستان دست بر مي‌دارد سفر عمران خان به کابل مؤثر و پر دست آورد خواهد بود در غير آن فرصتي براي رفت و آمد مانند سفرهاي مقام‌هاي پيشين پاکستان نخواهد بود.

اشتراک گذاری:

نظر بدهید