موج گرما و زردي قاره سبز

 محمد اكرام انديشمند

 

موج گرماي سال روان که هنوز ادامه دارد، بسياري از کشورهاي قاره سبز اروپا را زرد و زعفراني ساخته است. بيشتر از شش هفته مي‌شود که قطرة باران از آسمان نمي بارد؛ در حالي که هيچگاه روزهاي هفته خالي از باران نبود. چمن زارهاي سبز کنار جاده ها و پارک ها و علف زار هاي وسيع در اين قاره سبز با رنگ زرد و سوخته بوي سوخته‌گي مي‌دهد. شاخه‌هاي درختان پژمرده است و برگ‌ها نيز در اين اوايل تابستان رنگ زرد پائيزي به خودگرفته و در حال فروريختن اند.

اين گرما تنها به قاره سبز اروپا محدود نماند و مناطقي را در قاره‌هاي آسيا، امريکا و افريقا در بر گرفت. به دليل حرارت بيش از حد اين گرما تعدادي از مناطق جنگلي در برخي کشورها آتش گرفت. آتش سوزي‌هاي هولناکي در آتن پايتخت يونان و مناطقي در سويدن واقع شد. حتا آتش سوزي‌هاي سويدن به مدار قطب شمال که سرد ترين مناطق کره زمين است، رسيد. ميزان گرما در قطب شمال به گونه‌ي بي‌پيشينه تا 30 درجه سانتي گريد بلند رفت و در سايبريا نيز به 37 درجه رسيد.

کورياي جنوبي گرم ترين سال يک قرن اخير را پشت سر مي‌گذارد. مردم در شهر سوول پايتخت اين کشور واسکت‌هاي يخي به تن مي‌کنند و شهر دار اين شهر خانه‌ي بزرگ خود را ترک کرده و در اپارتمان يک ساختمان آسمان خراش محل زنده‌گي شهروندان کم در آمد اقامت يافته گزيد.

تلفات انساني گرما نيز قابل ملاحظه و بالا بود. در يونان بيش از 74 نفر، در پاکستان بيش از 65 نفر، در کانادا بيش از 33 نفر، در جاپان بيش از 80 نفر و در کورياي جنوبي بيش از 28 نفرجان‌هاي خود را از دست دادند.

موجي اين گرما افغانستان را نيز در ماه پيش(جولاي 2018) فرا گرفت، هر چند در هفته‌ي اخير آن ماه از شدت گرما اندکي کاسته شد، اما در جريان ماه گذشته شدت گرما به حدي بود که وقتي من دو هفته پيش حتا در مناطق سرد سير در کنار رود خروشان پنجشير نشستم، گرمي سوزان بر نسيم ملايم و سرد رود چيرگي مي‌کرد که ميزان اذيت اين گرمي بيشتر از لذت هواي سرد بود.

افغانستان از نظر تغيير آب و هوا در رديف چهاردهم کشورهاي دنيا قرار دارد. در اين تغيير که براي زنده‌گي در اين کشور زيان‌بار است، شهروندان و دولت نقش منفي و تخريب‌گرانه ايفا مي‌کنند. هيچ نظم و مسووليت پذيري در استفاده از آب‌هاي زيرزميني به خصوص در کابل و شهرهاي ديگر ديده نمي‌شود. جنگلات به صورت بي رحمانه قطع مي‌گردد و قاچاق چوب بخشي از مافياي قاچاق را در کشور مي‌سازد. استفاده از انرژي فسيلي بدون هيچ ممانعت و محدوديتي در تمام فصول سال در کابل ادامه مي‌يابد که در زمستان‌ها نيز چند برابر مي‌شود و هواي کابل را به شدت آلوده مي‌سازد.

تراکم جمعيت در کابل هر سال افزايش مي‌يابد و هيچ کنترل بر زاد و ولد وجود ندارد، اين عوامل محيط زيست را در افغانستان تخريب مي‌کند و به سرعت و گسترده‌گي تغييرات منفي اقليمي مي‌افزايد.

چرا اين موج گرمي؟

دانش‌مندان اين عرصه به گرم شدن جو زمين که بخشي از آن به استفادة نادرست و تخريب گرانه‌ي محيط زيست توسط انسان در،(کشورهاي پيشرفته صنعتي) بر مي‌گردد، انگشت مي‌گذارند.

شکل گيري تند بادهاي گرم به صورت حلقه‌هاي وسيع که موج گرماي سال روان را شکل داد و افزايش گرمي ابحار از نظر بسياري از دانش‌مندان به گرم شدن جو زمين پيوند مي‌يابد. اين گرمي و تبعات آن از پيش قابل پيش بيني‌بود که در اثر آن نماينده‌گان 195 کشور جهان در 12 دسمبر 2015 طرح مهار گرمايش زمين را در نشست پاريس تصويب کردند.

کاهش گازهاي گل خانه‌اي بخشي از اين توافق بود، تا بر مبناي آن استفاده از انرژي هاي فسيلي(زغال سنگ، نفت و گاز طبيعي) تا حدي تقليل يابد که درجة حرارت زمين تا سال 2100 بيشتر از 2 درجه نسبت به دوران پيش از صنعت افزايش نيابد، اما دونالد ترامپ پس از آن که به رياست جمهوري امريکا رسيد، توافق پاريس را براي اقتصاد کشورش زيان‌بار خواند و با ارسال نامه‌اي در 5 آگست 2017 به سازمان ملل، خروج امريکا از پيمان پاريس را اعلام کرد.

بارک اوباما ماه پيش در افريقاي جنوبي بدون آن که از ترامپ نام ببرد گفته است: «تمام دانش‌مندان عرصه محيط زيست جهان مي‌گويند که گازهاي گلخانه‌اي از عوامل گرمايش زمين است، اما يک نفر(ترامپ) اصرار دارد که نه، با او چه‌گونه مي‌توان تفاهم کرد؟»

اشتراک گذاری:

نظر بدهید