بايومتريک‌سازي راي‌دهنده‌گان؛ لازم اما ناکافي

 

عبدالمتین فرهمند

کميسيون انتخابات از بررسي‌ها روي چگونه‌گي بايومتريک‌کردن راي‌دهنده‌گان در روز انتخابات پارلماني خبر داده مي‌گويد که موقف کميسيون در اين باره به زودي اعلام خواهد شد.

حفيظ‌الله هاشمي؛ سخن‌گوي اين کميسيون گفت: «بررسي هاي ما دوام دارد، تا 70 فيصد پيشرفت‌ها صورت گرفته که ممکن است در 28 ميزان از اين وسيله استفاده بکنيم؛ ولي 30 فيصد بعضي سؤال‌هاي تخنيکي و عملياتي هنوز هم باقي مانده اميدوار هستيم که در دو سه روز آينده به اين سوال‌ها پاسخ پيدا کنيم.»

بايومتريک‌سازي راي دهنده‌گان روز چهارشنبه (28 سنبله) از سوي عبدالبديع صياد؛ رييس کميسيون انتخابات در ششمين نشست ملي انتخابات مطرح شد. آقاي صياد در اين نشست گفته بود: «ما در حال حاضر با شرکت‌هاي مختلف در تماس هستيم که در روز انتخابات پارلماني، راي‌دهنده‌ها بايومتريک شوند.»

اشرف‌غني و عبدالله عبدالله نيز در واکنش هاي جداگانه، از اين تصميم، استقبال کرده و آن را در تأمين شفافيت انتخابات و رفع نگراني هاي مردم، مؤثر توصيف کرده اند.

 

آگاهان نيز معتقد اند که بايومتريک سازي راي دهنده‌گان انتخابات آينده پارلماني مي تواند گامي مهم و اساسي در مسير شفافيت انتخابات باشد و بي ترديد، بخش مهمي از نگراني مردم و احزاب سياسي را برطرف خواهد کرد.

اين مهم، يکي از شرايط محوري ايتلاف بزرگ ملي و ديگر احزاب سياسي منتقد دولت هم است؛ اما آيا بايومتريک کردن راي دهنده‌گان در انتخابات پارلماني، مي‌تواند شرايط را براي برگزاري يک انتخابات شفاف و واقعي به تمامي فراهم کند؟

فراموش نکنيم که اين خواسته شايد در ميان شرايط احزاب سياسي، محوري ترين بوده باشد؛ اما بي‌‌ترديد، تنها شرط نبود.

ابطال روند ثبت نام راي دهنده‌گان، ابطال ميليون‌ها  شناس‌نامه و برچسب جعلي و تغيير سيستم انتخاباتي از راي واحد غير قابل انتقال به سيستم تناسبي و راي قابل انتقال و هم‌چنان اعطاي حق نظارت از انتخابات به احزاب سياسي، از ديگر خواسته‌هاي مطرح شده از سوي جريان‌هاي منتقد دولت هستند.

هنوز اين جريان‌ها نسبت به تصميم تازه کميسيون انتخابات مبني بر بايومتريک کردن راي دهنده‌گان، واکنش رسمي نداده اند؛ با اين حال، بعيد به نظر مي‌رسد که فراهم کردن زمينه‌هاي تحقق اين شرط، بتواند احزاب و جريان‌هاي سياسي را نسبت به صرف نظر کردن از شرايط ديگر خود، متقاعد کند؛ زيرا در انتخاباتي که سخن از ميليون‌ها شناس‌نامه و برچسب جعلي و يک سيستم ناکارآمد و قديمي انتخاباتي است که هدف از آن، تضعيف نقش احزاب در پارلمان آينده است و نيز احزاب، هنوز از نقش و جايگاه تعريف شده و قانون‌مند براي اعمال نظارت مستقل بر روند انتخابات برخوردار نيستند، نمي‌توان صرفن با بايومتريک کردن رأي دهنده‌گان، شفافيت آن را تضمين و تأمين کرد.

دولت و کميسيون انتخابات، اگر اراده‌ي واقعي براي برگزاري يک انتخابات مردمي و آزاد دارند، بايد به ساير پيش شرط‌هاي احزاب نيز همانند اين شرط، توجه نشان داده و جامه عمل بپوشانند.

همانگونه که نماينده‌گان احزاب، استدلال مي‌کنند، برگزاري با تأخير انتخابات پارلماني، بسيار بهتر از برگزاري يک انتخابات به هنگام، اما غير شفاف و آکنده از تزوير و تقلب است.

مسأله مهم تر ديگري که در روند برگزاري انتخابات، حتا از سوي احزاب سياسي نيز بنا به هر دليلي، ناديده گرفته مي‌شود، موضوع امنيت انتخابات است. هنوز هيچ تضميني وجود ندارد که زمينه براي همه مردم افغانستان و ميليون‌ها راي دهنده واجد شرايط در سراسر کشور، به صورت يک‌سان، فراهم باشد و آن‌ها بتوانند از حق خود براي شرکت در انتخابات، استفاده کنند.

به استثناي غزني که بي هيچ توجيهي و بدون آن که راه حل جاي‌گزين معقول و قانون‌مند براي آن ارائه شود، انتخابات از اساس در آن منتفي شده، امنيت در ساير مناطق کشور نيز به اندازه‌اي شکننده و ناپايدار است که بعيد به نظر مي‌رسد مردم از جان خود مايه بگذارند تا با مشارکت در انتخابات، مشروعيت پارلمان آينده را تأمين کنند.

بنابراين، حتا اگر تمام پيش شرط هاي احزاب، محقق شوند، تا زماني که زمينه‌هاي لازم براي امنيت و مشارکت مردم فراهم نشود، مشروعيت انتخابات و پارلمان آينده، تأمين نخواهد شد.

اين همان چيزي است که نشان مي‌دهد بايومتريک سازي راي دهنده‌گان، لازم است؛ اما کافي نيست. براي برگزاري يک انتخابات واقعي، به چيزهايي بيش‌تر از بايومتريک سازي نياز است.

 

اشتراک گذاری:

نظر بدهید